دریا
 
قالب وبلاگ
پيوندهای روزانه

 


آیا فرزند شما نفر اول خانه شماست

پایه رشد در نابرابری است. کودک اگر خود را همسطح پدر و مادر بداند دیگر برای او الگویی وجود نخواهد داشت و این بی الگویی در بزرگسالی مشکلات متعددی را برای کودک در پی خواهد داشت. کودکان باید بدانند با بزرگ ترها فرق می کنند و با بزرگ شدن، این تفاوت ها کم می شود. کودکان نباید رهبری خانواده را به دست بگیرند. تنها در بازی کردن است که کل رهبری و روند کار به دست کودک می افتد.

وذکر چند نکته درخصوص بازی با کودک


دکتر حسام فیروزی


در مساله اهمیت نقش پدری و مادری دو موضوع مهم و کاملاً جدا از یکدیگر وجود دارد که یکی اقتدار (در اجرای قوانین) و دیگری محبت است. تداخل این دو با یکدیگر باعث خواهد شد پدر و مادر دچار احساس گناه شده و عملاً از مسیر تربیت صحیح خارج شوند، در نتیجه با دست خود کودک بزهکار به جامعه تحویل دهند. در واقع تربیت به مفهوم کمک کردن به کودک برای شکل گیری پوسته روانی است. انسان در بدو تولد تنها غریزه است و بس. هنر پدری و مادری باعث می شود انسان بتواند بدون سرکوب غرایز و تنها با در چارچوب قرار دادن آنها و استفاده صحیح و بجا از غرایز بر پایه شئونات انسانی از زندگی خود لذت برده و احساس امنیت و آرامش کند. در واقع تربیت باعث تولید انسان متمدن می شود. چند عامل باعث می شود والدین (خصوصاً مادر) نتواند اقتدار لازم را در تربیت فرزندش داشته باشد و گاهی اقتدار را با بی رحمی اشتباه بگیرد. این موارد عبارتند از ترس از اینکه کودک دیگر آنها را دوست نداشته باشد و احساس کند پدر و مادر خشن و بی رحمی دارد، ترس از اینکه به شخصیت کودک آسیبی برسد یا اینکه چون خودشان در کودکی تنبیه غیراصولی شده اند، از تنبیه واهمه دارند و گاهی هم از بروز اختلاف در خانواده می ترسند. نخست ما باید بتوانیم این دو موضوع مهم را از هم تفکیک کنیم. کودک ما یک باک (مخزن) عاطفی دارد که با «توجه» پر می شود. در واقع بنزین کودک ما «توجه والدین» است. حال ببینیم این «توجه» باید از چه موادی تشکیل شده باشد. مواد تشکیل دهنده «توجه»، عشق و محبت همراه با احترام است. این عشق و محبت همراه با احترام را چگونه باید ترکیب کرد تا توجه واقعی از آن به دست آید؟ یکی از ظروفی که می توانیم این عشق و احترام را در آن بریزیم «بازی والدین» با کودک است. تعجب نکنید خود شما هم اگر به کودکی تان برگردید بهترین و شیرین ترین خاطرات تان درست زمانی است که یک بزرگ تر با شما در حال بازی بوده، حال چه رسد به بازی که کودک خود قوانین حاکم بر آن را وضع کرده باشد. از دیگر موادی که باعث تولید بنزین در باک عاطفی کودک است، گفتن جملات محبت آمیز و همچنین در آغوش گرفتن کودک و بوسیدن او است. این اعمال باعث می شود از سوی والدین به کودک توجه لازم اعمال شود و والدین هنگام برقراری نظم و اصول و قوانین احساس گناه نکرده و با قاطعیت همراه با عدالت، قوانین را اجرا کنند.

احترام فاکتور بسیار مهمی در تربیت محسوب می شود. محبت بدون احترام درست شبیه رایحه خوشی است که در فضای باز پراکنده می شود و به سرعت از بین خواهد رفت، در حالی که اگر همان رایحه را در فضای سربسته و مسقف بپراکنیم، برای مدت ها ماندگار خواهد ماند. احترام به کودک نیز نقش درونی کردن و ماندگار کردن محبت را در وی ایفا می کند. درخصوص اقتدار در اجرای قوانین، والدین باید بدانند یک کودک خردسال در ابتدا ضوابط اجتماعی را نمی شناسد. او طبق رانش های درونی خود عمل می کند و تنها اصل لذت و احساس قدرت مطلق است که او را پیش می برد. او برای تبدیل شدن به یک انسان متمدن کم کم باید روش برخوردش را تغییر دهد. در این مسیر اعمال اقتدار از سوی والدین بر کودک امری ضروری است. در غیر این صورت کودک شما پس از گذراندن این دوران و مواجه نشدن با قوانین و حد و حدودها متاسفانه وقتی به عنوان یک فرد مستقل وارد جامعه شد و با قوانینی که تا به امروز با آنها روبه رو نبوده، مواجه شد، راهی جز فرار از آنها را نخواهد داشت و شاید این فرار او را به دامان اعتیاد کشانده تا رنج و درد مواجهه با این معضل را از خود دور کند. به یاد داشته باشید که شکل گیری فردای کودکان شما، در دست امروز است. به جای اینکه در آینده به دنبال حل معضل اعتیاد فرزند خود باشید، امروز در دوران کودکی با رعایت قوانین پدری و مادری از آن جلوگیری کنید. البته این نکته را نیز یادآور می شوم که محیط خانه، پادگان نیست. به هیچ روی در ایجاد نظم، خشونت را دخیل نکنید زیرا هیچ نظمی با خشونت پایدار نخواهد ماند.

آیا فرزند شما نفر اول خانه شماست

پایه رشد در نابرابری است. کودک اگر خود را همسطح پدر و مادر بداند دیگر برای او الگویی وجود نخواهد داشت و این بی الگویی در بزرگسالی مشکلات متعددی را برای کودک در پی خواهد داشت. کودکان باید بدانند با بزرگ ترها فرق می کنند و با بزرگ شدن، این تفاوت ها کم می شود. کودکان نباید رهبری خانواده را به دست بگیرند. تنها در بازی کردن است که کل رهبری و روند کار به دست کودک می افتد.

یکی از جاهایی که والدین باید برای کودک اقتدار به خرج دهند «نفر اول بودن کودک» است. یکی از مهم ترین قوانین پدر و مادری این است که «کودک شما نباید نفر اول خانه باشد»، این در حالی است که بسیاری از کودکان ما در خانه نفر اول اند و آنها هستند که برای بقیه اعضای خانواده تصمیم گرفته و با هر بهانه یی که شده از احساسات پدر و مادر استفاده می کنند و رهبری خانواده را برعهده می گیرند. کودک برای گذراندن مراحل رشدی خود نیازمند الگو است و تا زمانی که به بلوغ عاطفی دست نیافته باشد باید شخص یا اشخاصی را به عنوان الگو برای خود انتخاب کرده و روش های زندگی خود را مطابق آنها شکل داده و جلو ببرد. تا زمانی که کودک در خانواده نقش الگو را خودش بازی کند این رشد به تاخیر افتاده و انجام نخواهد گرفت.

امروزه متاسفانه پدر و مادرها به دلیل عدم آموزش صحیح «پدری و مادری» به کودکان خود اجازه می دهند در جای جای زندگی، کودکان شان برایشان تصمیم بگیرند و این کودکان هستند که به آنها فرمان می دهند چه بخورند، چه بپوشند، کجا بروند و کی بروند. در این رابطه باید گفت این موضوع از مواردی است که برای رشد کودک بسیار مخرب بوده و کودک شما به هیچ وجه نیاز به این ندارد که شما ریاست خانه را به او تقدیم کنید، بلکه او برای رشد خود نیاز دارد از فرمان های شما اطاعت کرده و آنها را اجرا کند.

در عین حال کودک نیازمند این است که در جاهایی نفر اول بودن را تمرین کرده و خود را برای آینده آماده سازد. جایی که کودک می تواند نفر اول باشد در «بازی» است. «بازی» مهم ترین زمان مفید مادر و پدر با کودک است. لازم است کودک با پدر یا مادر حداقل نیم ساعت در روز بازی کند. به یاد داشته باشیم که این نوع بازی با بازی کودک با کودک فرق می کند. در این بازی تفکر خلاق کودک تقویت می شود. در بحث هرم قدرت خانواده بحث بر سر این است که خانواده به شکل هرمی مطرح می شود که نقطه اصلی قدرت و تصمیم گیری یا به عبارتی شماره یک و دو پدر یا مادر هستند. مهم نیست کدام یک باشند، کدام دو.
مهم این است که کودک تا سن 10 سالگی شماره یک خانواده نباشد.

ذکر چند نکته درخصوص بازی با کودک

قوانین بازی شبیه به بازی فوتبال است یعنی باید مکان مشخص، زمان مشخص و قاعده مشخص داشته باشد.

1- محل بازی؛ جای مناسبی در نظر گرفته شود و در صورت امکان سفره بازی پهن شود. مثلاً فرش یا یک اتاق که خارج از آن مکان مشخص، جزء محدوده بازی به حساب نخواهد آمد.

2- زمان بازی؛ زمان را پدر و مادر تعیین می کنند و آن زمانی است که وقت کافی برای بازی با کودک را داشته باشند.

3- نوع بازی؛ لزوماً نباید در جهت آموزش به کودک باشد و این کودک است که نوع بازی را مشخص می کند.

در بازی مساله مهم حضور والدین و شرکت در رابطه عاطفی مثبت با کودک است. این نکته را همیشه به خاطر بسپارید که خلاقیت و رهبری در بازی با کودک است و پدر و مادر در بازی نباید نقش معلم را بازی کنند. در بازی با کودک هدف تنها لذت بردن کودک است و بس.

در بازی خط خشونت مهم است. اگر کودکی در بازی شروع به زدن، گاز گرفتن یا پرتاب کردن کند در ابتدا پدر یا مادر به وی تذکر داده و در صورت تکرار باید بازی را متوقف کنند و این نکته را از قبل برای کودک توضیح داده ایم که؛ زدن، گاز گرفتن و پرتاب کردن (خشونت) ممنوع است و موجب توقف بازی خواهد شد. چون کودکان تغییرات آنی را تحمل نمی کنند، دقایقی قبل از پایان بازی باید به کودک اعلام کنید که بازی دارد به پایان می رسد. پس از پایان بازی این جمله را به کودک متذکر شوید؛ «من پدر یا مادر تو هستم و تو کی هستی؟ تو پسر یا دختر من هستی. در بازی تو نفر اول بودی، ولی از این به بعد باید به حرف های من گوش دهی.»

لازم به ذکر است که هنر پدری و مادری که در پی گذراندن «دوره های آموزشی» شکل می گیرد، به پدر و مادر این را می آموزد که از کودک خود انتظارهای واقع بینانه داشته باشند و براساس سن کودک به خواسته های او پاسخ درست بدهند. همچنین این موضوع مهم را یادآوری می کند که اقتدار در قوانین پدری و مادری نباید با خشم همراه باشد زیرا اقتدار همراه با خشم به بی رحمی منجر شده و آن هم به گونه یی دیگر سبب بروز اختلال در رشد کودک می شود.

در زمان هایی که با اقتدار با کودک رفتار می کنید و کودک تان شما را متهم به نامهربانی می کند با او این گونه سخن بگویید؛ «من تو را دوست دارم و آینده تو برای من مهم است. به همین دلیل مجبورم تو را از چیزهایی منع کنم و تو وقتی بزرگ تر شدی خواهی فهمید من برای تو کار بزرگی انجام داده ام.»

کودک همیشه سعی دارد قوانین را در هم شکسته و خود را در مقابل رانش های درونی و امیالش تسلیم کند. این هنر پدری و مادری است که از بروز آن جلوگیری می کند. به یاد داشته باشید ما از کودک نمی خواهیم مطیع ما باشد، تنها از او می خواهیم ضوابطی را که به او یادآوری می کنیم، رعایت کند. همچنین احترام به دیگران با احترام گذاشتن به والدین شروع می شود. احترام هیچ گاه نمی تواند یک طرفه باشد، به همین دلیل برای اینکه به کودک احترام گذاشتن به دیگران را بیاموزیم، قبل از هر چیز باید با او با احترام رفتار کنیم.

احساس گناه در مورد اینکه شاید من مادر کاملی نیستم ممکن است در شما ایجاد اضطراب کند و این اضطراب مستقیماً به کودک انتقال می یابد، در نتیجه بی تابی های کودک افزایش یافته و به دنبال آن بر احساس گناه و اضطراب مادر افزوده می شود. مطمئن باشید اکثر مادران در ابتدا همین احساس نگرانی را داشته اند، ولی موفق شده اند. به خودتان شک نکنید.

نیازی نیست که شما مادر یا پدر کاملی باشید، کافی است مادری باشید که بدون اضطراب و به موقع توجه نشان می دهد و بجا بی اعتنایی می کند، در عین حال به فرزند خود عشق می ورزد و احترام می گذارد و نقش های مادری، همسری و اجتماعی خود را به درستی ایفا می کند.

[ پنجشنبه ۱٧ دی ۱۳۸۸ ] [ ٩:٠٧ ‎ق.ظ ] [ دریا ] [ نظرات () ]
.: Weblog Themes By SibTheme :.

درباره وبلاگ

موضوعات وب
امکانات وب